21-letnia Charlotte Samphire z hrabstwa East Yorkshire musiała odejść z pracy kosmetyczki, bo objawy endometriozy stały się zbyt silne. Jej historia wpisuje się w wyniki brytyjskiego raportu parlamentarnego, który pokazuje, jak poważnie choroba wpływa na finanse i kariery kobiet.
Co ustalił raport
Dokument o endometriozie w miejscu pracy opracowała ponadpartyjna grupa parlamentarna. Raport zlecił i sfinansował Endometriosis UK. Szefowa grupy, posłanka Kirsteen Sullivan, sama choruje na endometriozę. Domaga się, by rząd stworzył krajowe ramy wsparcia dla kobiet w miejscu pracy, oparte na istniejących standardach i planach działania dotyczących menopauzy, wprowadzonych w tym roku.
Według niej takie ramy pomogłyby pracodawcom lepiej rozumieć, jakiej pomocy mają udzielać, a chorym kobietom – wiedzieć, czego mogą oczekiwać. Posłanka chce też przeglądu wytycznych do ustawy o równości (Equality Act), tak aby lepiej uwzględniały choroby przewlekłe o zmiennym przebiegu.
Historie kobiet z endometriozą
Endometrioza to przewlekła choroba, w której komórki podobne do błony śluzowej macicy rozrastają się w innych częściach ciała. Na diagnozę czeka się średnio dziewięć lat od pierwszych objawów. W Wielkiej Brytanii choruje 1,5 mln osób.
Samphire ma endometriozę w czwartym stopniu zaawansowania, a ból odczuwa od dziesiątego roku życia. Jej szefowa okazała zrozumienie, ale jak podkreśla, nie każdy ma takie szczęście. Uważa, że pracodawcy powinni być obowiązkowo szkoleni z zakresu chorób widocznych i niewidocznych.
Helen Wilkinson, współzałożycielka hullskiej organizacji Hey Endo!, przez 14 lat zmieniła 17 miejsc pracy, głównie z powodu absencji chorobowych. Albo traciła posadę przez zbyt wiele nieobecności, albo odchodziła, zanim zdążono ją zwolnić. Druga współzałożycielka, Ashleigh Hirst, diagnozę usłyszała w wieku 25 lat, choć objawy miała od około 11. Przez lata uważała wymioty z bólu i leżenie na podłodze za coś normalnego.
Organizacja działa jako charity od 2024 roku i ma ponad 3500 podopiecznych. W ubiegłym roku wraz z lokalnym związkiem zawodowym i posłanką Emmą Hardy opracowała kartę dobrych praktyk dla pracodawców. Jak mówi Wilkinson, często wystarczy podstawowa wiedza: wskazanie przepisów o równości i rozmowa z działem medycyny pracy.
Reakcja rządu
Rzecznik brytyjskiego rządu przekazał, że endometrioza jest w odnowionej strategii zdrowia kobiet uznana za chorobę priorytetową, a władze zobowiązały się poprawić leczenie i opiekę nad chorymi. Hey Endo! chce, by przy tworzeniu krajowych ram konsultowano się także z lokalnymi organizacjami.
Co z tym w Polsce
Choć raport dotyczy Wielkiej Brytanii, problem jest dobrze znany także w Polsce. Endometrioza również tu bywa rozpoznawana z dużym opóźnieniem, a ból i częste nieobecności mogą utrudniać utrzymanie pracy. Brytyjskie przepisy nie obowiązują w Polsce, ale pokazują kierunek dyskusji o tym, jak traktować choroby przewlekłe i niewidoczne w zakładach pracy.
W Polsce pracownicy z przewlekłymi schorzeniami mogą korzystać m.in. z ochrony wynikającej z przepisów antydyskryminacyjnych oraz z badań medycyny pracy. Warto zapytać lekarza medycyny pracy lub lekarza prowadzącego, jakie dostosowania stanowiska czy czasu pracy są możliwe w konkretnej sytuacji.
Źródło: BBC News – „’Painful condition meant I had to leave my job’”
